● NAWYK • STYL ŻYCIA

▪ Wiara, czy religia? Prawdziwy katolicyzm, czy budowany latami jedynie tradycjonalizm? Indywidualna potrzeba osoby, czy zbiorowy obyczaj, zatem nawyk, styl życia, schematyzm. Dlatego że tradycja jest swego rodzaju repozytorium, w jakim są przechowywane normy społeczne i rozmaite niepisane zasady. Część z nich jest do tego stopnia osadzona w społecznych realiach, że po pewnym czasie mogą się one stawać częścią prawa stanowionego. Natomiast obyczaj to sposób postępowania grupy ludzi. Obyczajów jest bardzo wiele i są one czasowe, czyli przemijające. Tradycja to coś, czego nie podważamy, co przyjmujemy jako istotny składnik naszego życia. Zatem, czy można nazwać religię tradycją? Polacy są bardzo mocno przywiązani do religii i tradycji, choć nie wszystkie elementy katolickiej doktryny są przez wiernych przestrzegane na co dzień.

Doktryna religijna (łac. doctrina – nauka) to zespół wierzeń, dogmatów (gr. doga – opinia, dekret), wskazań moralnych oraz zasad liturgicznych dotyczących danej religii. Jest teoretyczną podstawą przekonań religijnych wyznawcy. Dogmaty to prawdy uważane za objawione przez Boga. Ich formułowaniem zajmuje się nieomylny Urząd Nauczycielski Kościoła (zwany również Magisterium Kościoła), z biskupem Rzymu (papieżem) na czele. Czyni to na podstawie Pisma Świętego. Działa autorytatywnie w imieniu Jezusa Chrystusa i jest kierowany przez Ducha Świętego, zatem zadaniem wiernych jest posłuszne przyjęcie ustaleń Urzędu; nie podlegają one społecznej dyskusji i są wiążące dla wszystkich wierzących. Dogmaty są światłem na drodze naszej wiary; oświecają ją i nadają jej pewność (por. 89 KKK).

+

▪ Tradycjonalizm katolicki • termin ten określa nurt w katolicyzmie, charakteryzujący się zamiłowaniem do starych – sprzed Soboru Watykańskiego II – zwyczajów Kościoła i pielęgnowaniem liturgii rzymskiej w jej formie nadzwyczajnej. Nadzwyczajna forma rytu rzymskiego (łac. extraordinaria, pot. msza trydencka) to porządek celebrowania mszy obrządku łacińskiego, promulgowany w 1570 przez Piusa V po soborze trydenckim konstytucją apostolską Quo primum. Obecnie podstawą celebracji mszy w tej formie jest Mszał rzymski (Jana XXIII z 1962).

▪  Tradycjonalizm • w socjologii i antropologii określenie wskazujące usposobienie, zespół nawyków i obyczajów, albo przekonań lub nawet spójnej i kompletnej doktryny, którego precyzyjniejszy sens odczytać można dopiero identyfikując jego zakres przedmiotowy (sferę religijną, społeczno-polityczną etc.). W każdym wypadku, sens tradycjonalizmu uzależniony jest też od adekwatnego dla danego użycia zakresu i sensu słowa „tradycja”. l+++++l l++++++++++++++++++++++++++l++ll (za: pl.wikipedia.org)

● INSTRUMENTALIZM • ROSZCZENIOWOŚĆ

▪ Czym jest parafia? Odpowiedź na to pytanie należy poprzedzić zapytaniem: dla kogo? Ponieważ określenie „parafianie” jest zbyt ogólne. Zważywszy, że tak określana grupa osób, mimo iż nazywana wspólnotą, dzieli się na: wierzących i praktykujących; wierzących niepraktykujących, a także niewierzących praktykujących. Parafianinem jest również osoba nazywana tułaczem, jeżeli nigdzie nie posiada stałego lub tymczasowego zamieszkania (kan.100 KPK). Dla osób ze wskazanych grup – odpowiednio, parafia jest miejscem przeżywania wiary, środowiskiem z obyczajami, miejscem realizacji – tradycyjnych dla każdego Polaka-katolika – usług sakramentalnych. Ile osób tyle sposobów na bycie parafianką/parafianinem. Wspólną cechą dla wszystkich jest roszczeniowość. Schemat: „ja muszę – mi się należy”.